फिफा विश्वकप, २०२६
- उत्तर अमेरिकी महाद्वीपमा आयोजना भएको विश्वकप फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो र भव्य प्रतियोगिता
- आयोजक राष्ट्र: अमेरिका, क्यानडा र मेक्सिकोले संयुक्त रूपमा (पहिलो पटक ३ राष्ट्रले संयुक्त रूपमा विश्वकप आयोजना गरेका,)
- संस्करण: २३औँ
- मिति: जुन ११, २०२६ (मेक्सिको सिटीको ऐतिहासिक एस्टेका रंगशालाबाट सुरु) - जुलाई १९, २०२६ मा (न्यु जर्सीको मेटलाइफ रंगशालामा अन्त्य)
- टोलीहरू र खेलको संख्या: विश्वकप फुटबल इतिहासमै पहिलो पटक, ४८ राष्ट्रहरू (३२ बाट बढेर) ले कुल १०४ खेलहरूमा प्रतिस्पर्धा गरेका,
फिफा विश्वकप २०२६: छनोट भएका टोलीहरू:
| महादेश (Confederation) | छनोट भएका देशहरू |
| आयोजक राष्ट्रहरू (Co-hosts) | क्यानडा, मेक्सिको, संयुक्त राज्य अमेरिका (USA) |
| एसिया (AFC) | अस्ट्रेलिया, इराक, इरान, जापान, जोर्डन, दक्षिण कोरिया, कतार, साउदी अरब, उज्वेकिस्तान |
| अफ्रिका (CAF) | अल्जेरिया, केप भर्डे, डिआर कंगो, आइभरी कोस्ट, इजिप्ट, घाना, मोरक्को, सेनेगल, दक्षिण अफ्रिका, ट्युनिसिया |
| उत्तर तथा मध्य अमेरिका (Concacaf) | कुराकाओ, हाइटी, पानामा |
| दक्षिण अमेरिका (CONMEBOL) | अर्जेन्टिना, ब्राजिल, कोलम्बिया, इक्वेडर, पाराग्वे, उरुग्वे |
| ओसेनिया (OFC) | न्युजिल्याण्ड |
| युरोप (UEFA) | अस्ट्रिया, बेल्जियम, बोस्निया र हर्जगोभिना, क्रोएसिया, चेकिया, इङ्ल्यान्ड, फ्रान्स, जर्मनी, नेदरल्यान्ड्स, नर्वे, पोर्चुगल, स्कटल्याण्ड, स्पेन, स्वीडेन, स्विट्जरल्याण्ड, टर्की |
- समूह विभाजन: ४८ टोलीलाई १२ समूह (प्रत्येक समूहमा ४ टोली) मा विभाजन गरिएको,
- पहिलो पटक विश्वकप खेल्नलाई छनोट भएका राष्ट्रहरु: ४ वटा (केप भर्डे, उज्बेकिस्तान, कुराकाओ र जोर्डन)
- फिफा विश्वकप २०२६ को आधिकारिक फुटबल: ट्रियोन्डा (TRIONDA) — सार्वजनिक मिति: २ अक्टोबर २०२५
- फिफा विश्वकप २०२६ को शुभंकर (Mascots): "Maple, the Moose" (क्यानेडा), "Zayu, the Jaguar" (मेक्सिको) र "Clutch, the Bald Eagle" (संयुक्त राज्य अमेरिका) — विश्वकपको इतिहासमा पहिलो पटक ३ वटा आधिकारिक मस्कट प्रयोग गरिएको,
- फिफा विश्वकप २०२६ को उद्घाटन खेल: मेक्सिको र दक्षिण अफ्रिकाबीच
- मिति: सन् २०२६ जुन ११
- खेल स्थान: मेक्सिको सिटीस्थित ऐतिहासिक एज्टेका रंगशाला (Estadio Azteca) मा
- विजेता: मेक्सिको (२ गोल)
- उपविजेता: दक्षिण अफ्रिका (० गोल)
- पहिलो गोलकर्ता: मेक्सिकोका जुलियन क्विनोनेस (Julián Quiñones)
- खेलको क्रममा दक्षिण अफ्रिकाका खेलाडीले दुईवटा रेड कार्ड (Red Card) सामना गर्नुपरेको,
- एज्टेका रंगशालाको कीर्तिमान: विश्वकप इतिहासमै तीन पटक (सन् १९७०, १९८६ र २०२६) उद्घाटन खेल आयोजना गर्ने विश्वकै पहिलो रंगशाला
- फिफा विश्वकप २०२६ को फाइनल (अन्तिम) खेल: स्पेन र अर्जेन्टिनाबीच
- मिति: सन् २०२६ जुलाई १९
- खेल स्थान: मेटलाइफ रंगशाला (MetLife Stadium), न्यू जर्सी, संयुक्त राज्य अमेरिका
- मुख्य रेफ्री: स्लोभेनियाका ४६ वर्षीय रेफ्री स्लाभ्को भिन्चिच (Slavko Vinčić)
- विजेता राष्ट्र: स्पेन (१ गोल) — यो स्पेनको दोस्रो विश्वकप उपाधि (यसअघि स्पेनली सन् २०१० मा जितेको,)
- उपविजेता राष्ट्र: अर्जेन्टिना (० गोल)
- निर्णायक गोलकर्ता: स्पेनका वैकल्पिक खेलाडी फेरान टोरेस (Ferran Torres) ले खेलको १०६औँ मिनेटमा (अतिरिक्त समयमा) निर्णायक गोल गरेका,
- ऐतिहासिक कीर्तिमान: स्पेन पुरुष र महिला दुवै विधाको फिफा विश्वकपको वर्तमान विजेता (Reigning Champions) बन्ने विश्वकै पहिलो राष्ट्र बनेको,
- विशेष घटना: खेलको ९०+३औँ मिनेटमा अर्जेन्टिनाका खेलाडी एन्जो फर्नान्डेज (Enzo Fernández) ले दोहोरो पहेलो (रातो) कार्ड पाउँदै मैदान छाडेपछि अर्जेन्टिना १० खेलाडीमा सीमित भएको,
- फिफा विश्वकप २०२६ को तेस्रो र चौथो उपाधि जित्ने राष्ट्रहरु क्रमशः इंग्ल्यान्ड र फ्रान्स (तेस्रो स्थानको प्ले-अफमा इंग्ल्यान्डले फ्रान्स विरुद्ध ६ गोल गरेसँगै इंग्ल्यान्डले तेस्रो स्थान हासिल गरेको,)
फिफा विश्वकप २०२६: आधिकारिक पुरस्कार सूची:
| विधा | खेलाडी/राष्ट्र |
| गोल्डेन बल (Golden Ball – सर्वोत्कृष्ट खेलाडी) | स्पेनका रोड्रि (Rodri) |
| गोल्डेन बुट (Golden Boot – सर्वाधिक गोलकर्ता) | फ्रान्सका किलियन एम्बाप्पे (Kylian Mbappé) |
| गोल्डेन ग्लभ (Golden Glove - सर्वोत्कृष्ट गोलरक्षक) | स्पेनका उनाई सिमोन (Unai Simón) |
| फिफा युवा खेलाडी पुरस्कार (Best Young Player) | स्पेनका पाउ कुबार्सी (Pau Cubarsí) |
| फिफा स्वच्छन्द खेल पुरस्कार (Fair Play Award) | नेदरल्याण्ड |
फिफा विश्वकप २०२६ को क्रममा कायम भएका ऐतिहासिक कीर्तिमानहरु र महत्वपूर्ण तथ्यहरु:
| किर्तिमान तथा महत्वपूर्ण तथ्यहरु | खेलाडी/राष्ट्र |
| २१औं शताब्दीको विश्वकपको एकै सिजनमा १० वा सोभन्दा बढी गोल गर्ने पहिलो खेलाडी | फ्रान्सका किलियन एम्बाप्पे (Kylian Mbappé) — समग्र विश्वकप इतिहासमा भने सन् १९७० मा पश्चिम जर्मनीका गेर्ड मुलर (Gerd Müller) ले १० गोल गरेपछि एउटै संस्करणमा १० गोल गर्ने किलियन एम्बाप्पे चौथो खेलाडी बनेका, |
| विश्वकप इतिहासकै सर्वकालीन सर्वाधिक गोलकर्ता (All-time Top Scorer) | फ्रान्सका किलियन एम्बाप्पे (Kylian Mbappé) — २२ गोल |
| विश्वकपका ६ वटा फरक संस्करणहरू (२००६, २०१०, २०१४, २०१८, २०२२ र २०२६) मा गोल गर्ने विश्वकै पहिलो खेलाडी | पोर्तुगलका क्रिस्टियानो रोनाल्डो (Cristiano Ronaldo) — २३ जुन २०२६ मा समूह चरणको दोस्रो खेलमा उज्बेकिस्तानविरुद्ध २ गोल गर्दै आफ्नो यो ऐतिहासिक ६औं विश्वकपको यात्रा पूरा गरेका |
| विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा बढी उमेरमा ह्याट्रिक (3 goals in a row) गर्ने पहिलो खेलाडी | अर्जेन्टिनाका लियोनेल मेस्सी (Lionel Messi) — ३८ वर्ष ३५७ दिनको उमेरमा १६ जुन २०२६ मा अल्जेरिया विरुद्ध ३ गोला गरेका (यसअघि यो रेकर्ड पोर्चुगलका क्रिस्टियानो रोनाल्डोको नाममा थियो, जसले सन् २०१८ को विश्वकपमा स्पेनविरुद्ध ३३ वर्ष १३० दिनको उमेरमा ह्याट्रिक गरेका,) |
| विश्वकप इतिहासमै सबैभन्दा धेरै पास पूरा गर्ने पहिलो खेलाडी | स्पेनका रोड्रि (Rodri) — ७९० पास |
| विश्वकप २०२६ मा सबैभन्दा धेरै गोल असिस्ट (Goal Assists) गर्ने खेलाडी | फ्रान्सका माइकल ओलिसे (Michael Olise) — ७ वटा असिस्ट |
| फिफा पुरुष विश्वकप जित्ने चौथो कान्छो खेलाडी (Fourth Youngest Player) | कोउटिन्हो (ब्राजिल): १९ वर्ष ६ दिन (१९६२ विश्वकप) र लामिने यमाल (स्पेन): १९ वर्ष ६ दिन (२०२६ विश्वकप) — यी दुवै खेलाडीले ठ्याक्कै १९ वर्ष ६ दिनको उमेरमा विश्वकपको उपाधि जितेका, |
| विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा बढी उमेरका प्रशिक्षक (Coach) | कुरासाओका डिक एड्भोकाट (Dick Advocaat) — ७८ वर्ष २७१ दिन |
| विश्वकप जित्ने सबैभन्दा बढी उमेरका प्रशिक्षक (Coach) |
स्पेनका लुइस डे ला फुएन्ते (Luis de la Fuente) — ६५ वर्ष २९ दिन (विश्वकप २०२६ को फाइनल खेलमा उनकै प्रशिक्षणमा स्पेनले अर्जेन्टिनालाई १–० ले पराजित गरेको,) |
| विश्वकपको नकआउट चरण (राउन्ड अफ ३२) मा पुग्ने इतिहासकै सबैभन्दा सानो देश |
केप भर्ड (Cabo Verde) — फिफा विश्वकप २०२६ बाट पहिलो पटक विश्वकप यात्रा सुरु गरेको राष्ट्र |
| विश्वकप विजेता टोलीले व्यहोरेको इतिहासकै सबैभन्दा कम गोल |
स्पेन — ८ खेलमा मात्र १ गोल व्यहोरेको, |
| कुल संख्याका आधारमा सर्वाधिक गोल बचाउने (Saves) गोलरक्षक |
पाराग्वेका ओर्लान्डो गिल (Orlando Gill) — कुल २८ वटा बचाउ गरेका, |
| विश्वकप २०२६ को प्रथम गोलकर्ता (First Goal of the season) |
मेक्सिकोका जुलियन क्विनोनेस (Julián Quiñones) — दक्षिण अफ्रिका (South Africa) विरुद्ध खेलको ९औं मिनेटमा उनले २०२६ को फिफा विश्वकपको पहिलो गोल गरेका, |
| फिफा विश्वकपको ऐतिहासिक १०००औँ खेल |
ट्युनिसिया विरुद्ध जापान (सन् २०२६ जुन २०) |
| विश्वकप २०२६ मा पहिलो आत्मघाती गोल (Own Goal) गर्ने खेलाडी |
पाराग्वेका डामियान बोबाडिला (Damián Bobadilla) – संयुक्त राज्य अमेरिका (USA) विरुद्धको खेलमा, खेल सुरु भएको मात्र ७औं मिनेटमा |
| विश्वकप २०२६ मा पहिलो रेड कार्ड (रातो कार्ड) पाउने खेलाडी |
दक्षिण अफ्रिकाका याया सिथोले (Sphephelo 'Yaya' Sithole) |
| विश्वकप २०२६ को एकै खेलमा सबैभन्दा धेरै गोल गर्ने खेलाडी |
अर्जेन्टिनाका लियोनेल मेसी (Lionel Messi), इङ्गल्याण्डका बुकायो साका (Bukayo Saka) र जर्मनीका डेनिस उन्दाभ (Deniz Undav) – यी तीनै जना खेलाडीले प्रतियोगितामा ह्याट्रिक (एकै खेलमा ३ गोल) गरेर यो कीर्तिमान संयुक्त रूपमा साझा गरेका, |
| विश्वकप २०२६ को एकै खेलमा सबैभन्दा धेरै गोल गर्ने राष्ट्र |
इङ्गल्याण्ड र फ्रान्स दुवै – २० गोल |
| विश्वकप २०२६ को सबैभन्दा पाको उमेरका खेलाडीहरु |
स्कटल्याण्डका ४३ वर्षीय क्रेग गोर्डन (Craig Gordon) तथा पोर्तुगलका ४१ वर्षीय क्रिस्टियानो रोनाल्डो (Cristiano Ronaldo) |
| विश्वकप २०२६ को सबैभन्दा कान्छा खेलाडी |
मेक्सिको १७ वर्षीय गिल्बर्टो मोरा (Gilberto Mora) |
| विश्वकप २०२६ को समूह चरणका सबै खेल जित्ने राष्ट्रहरू |
मेक्सिको, फ्रान्स र अर्जेन्टिना |
| विश्वकप २०२६ बाट बाहिरिने पहिलो टोली |
हाइटी |
| नकआउट चरण (राउन्ड अफ ३२) मा पुग्ने पहिलो टोली |
मेक्सिको |
| हालसम्मका सबै विश्वकप खेल्ने एकमात्र राष्ट्र |
ब्राजिल (विश्वकप २०२६ मा खेलेसँगै२३ पटक भएको,) |
| विश्वकप २०२६ मा भएका कुल गोल संख्या |
३०७ गोल (विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक) |
| विश्वकप २०२६ मा एक गोल पनि गर्न नसकेको टोली |
पानामा |
विश्वकप २०२६: लोकसेवा विशेष क्याप्सुल:
| विषय / शीर्षक | वस्तुगत विवरण (तथ्य) |
| आयोजना अवधि | सन् २०२६ जुन ११ देखि जुलाई १९ सम्म (कूल ३९ दिन) |
| संस्करण |
२३औँ |
| टोली र खेल संख्या क्रमशः | ४८ टोलीको सहभागिता र कूल १०४ खेलहरू (विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा धेरै टोली र खेल संख्या) |
| संयुक्त आयोजक राष्ट्रहरू | संयुक्त राज्य अमेरिका, क्यानाडा र मेक्सिको (पहिलो पटक ३ राष्ट्रहरूले संयुक्त रुपमा आयोजना गरेका,) |
| आयोजक सहर र रङ्गशाला संख्या क्रमशः | कूल १६ आयोजक सहरका १६ वटा रङ्गशाला |
| नयाँ थपिएको चरण | 'राउण्ड अफ ३२' (Round of 32) चरण |
| उद्घाटन खेलको स्थान | एस्टाडियो एजटेका रङ्गशाला, मेक्सिको सिटि (मेक्सिको) |
| फाइनल खेलको स्थान | मेटलाइफ रङ्गशाला, न्यू जर्सी (अमेरिका) |
| फाइनल खेलका मुख्य रेफ्री | स्लाभ्को भिन्चिच (Slavko Vinčić) - स्लोभेनिया |
| आधिकारिक फुटबलको नाम | 'ट्रिओन्डा (Trionda)' |
| विश्वकप २०२६ को शुभंकर (Mascots) | Maple the Moose (क्यानाडा), Zayu the Jaguar (मेक्सिको), Clutch the Bald Eagle (संयुक्त राज्य अमेरिका) |
| उद्घाटन खेलको नतिजा | मेक्सिको २–० दक्षिण अफ्रिका |
| प्रतियोगिताको प्रथम गोलकर्ता | मेक्सिकोका जुलियन क्विनोनेस (Julián Quiñones) |
| पहिलो रातो कार्ड पाउने खेलाडी | दक्षिण अफ्रिकाका याया सिथोले (Sphephelo 'Yaya' Sithole) |
| पहिलो आत्मघाती गोलकर्ता | पाराग्वेका डामियान बोबाडिला (Damián Bobadilla) |
| ३ पटक विश्वकप आयोजना गर्ने रङ्गशाला | एस्टेका रंगशाला, मेक्सिको (सन् १९७०, १९८६ र २०२६) |
| विश्वकप इतिहासको १०००औँ खेल | जापान विरुद्ध ट्युनिसिया (जुन २०, २०२६) |
| प्रतियोगिताको कूल गोल संख्या | ३०७ गोल (विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक) |
| सर्वाधिक गोल गर्ने टोलीहरू | इङ्गल्याण्ड र फ्रान्स (प्रत्येक टोलीद्वारा २०–२० गोल) |
| गोलविहीन भई बाहिरिने टोली | पानामा |
| सबैभन्दा कान्छा खेलाडी | मेक्सिको १७ वर्षीय गिल्बर्टो मोरा (Gilberto Mora) |
| सबैभन्दा पाको उमेरका खेलाडीहरू | स्कटल्याण्डका ४३ वर्षीय क्रेग गोर्डन (Craig Gordon) तथा पोर्तुगलका ४१ वर्षीय क्रिस्टियानो रोनाल्डो (Cristiano Ronaldo) |
| हालसम्म विश्वकप खेल्ने कूल राष्ट्र | ८४ राष्ट्रहरू (सन् २०२६ को विश्वकपसहित) |
| २०२६ मा पहिलो पटक छनोट भइ खेल खेल्ने राष्ट्र | ४ वटा राष्ट्रहरु: केप भर्डे, उज्बेकिस्तान, कुराकाओ र जोर्डन |
| २०२६ मा खेल खेल्ने क्षेत्रफल र जनसङ्ख्याको आधारमा सबैभन्दा सानो राष्ट्र | कुराकाओ |
| अपराजित रहेर पनि बाहिरिने टोली | इरान |
| समूह चरणका सबै खेल जित्ने राष्ट्रहरू | अर्जेन्टिना, फ्रान्स र मेक्सिको |
| २४ौँ फिफा विश्वकप (सन् २०३०) आयोजक | ६ राष्ट्र: स्पेन, पोर्चुगल, मोरक्को, अर्जेन्टिना, उरुग्वे र पाराग्वे (१०० वर्षको अवसरमा) |
| २५ौँ फिफा विश्वकप (सन् २०३४) आयोजक | साउदी अरेबिया |
| फिफा (FIFA) को स्थापना मिति | २१ मे १९०४ |
| फिफाको केन्द्रीय कार्यालय (मुख्यालय) | जुरिख, स्विट्जरल्याण्ड |
| फिफाका प्रथम अध्यक्ष | फ्रान्सका रोबर्ट गुएरिन (Robert Guérin) (कार्यकाल: सन् १९०४–१९०६) |
| फिफाका वर्तमान अध्यक्ष | स्विस-इटालेली मूलका जियानी इन्फान्टिनो (Gianni Infantino) |
| फिफाको आदर्श वाक्य (Motto) | "For the Game. For the World." |
