१६ औ योजना सम्बन्धी बिस्तृत जानकारीहरु

सोह्रौं योजना
२०८१/०८२ – २०८५/०८६

• १६औं योजना पारित / स्वीकृत : वि.सं. २०८१ जेठ १ गते (मन्त्रिपरिषद्बारा )
• १६ औं पञ्चवर्षिय योजनाको अवधि
• सोच / नारा :  “सुशासन सामाजिक न्याय र समृद्धि”
• अवधारणापत्र पारित योजना : विसं २०८० साउन १७ (राष्ट्रिय आयोगको पूर्ण बैठकले)
• लक्ष्य : ४० ( सुशासनका १०, सामाजिक न्यायका १० र समृद्धिका २० गरी ४० लक्ष्य)
• समष्टिगत रणनीति: ३ वटा
• संरचनात्मक रुपान्तरणकारी प्रमुख क्षेत्र : १२ वटा
• राष्ट्रिय योजना आयोगका अध्यक्ष : पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड
• राष्ट्रिय योजना आयोगका उपाअध्यक्ष : मीन बहादुर श्रेष्ठ
• सोह्रौँ पञ्चवर्षीय आवधिक योजनाले मुख्य प्राथमिकतामा राखेको विषय : डिजिटल डाटाबेस र ई-गभर्नेन्स (विद्युतीय सुशासन )
• कुल अनुमानित लागत / लगानी : रु.१ सय ११ खर्ब ८४ अर्ब २३ करोड
• कुन क्षेत्रबाट लगानी लक्ष्य कति ? सार्वजनिक : ३३ खर्ब ७७ अर्ब, निजी: ७५ खर्ब १५ अर्ब, सहकारी : २ अर्ब ९० अर्ब

सोंच : “सुशासन, सामाजिक न्याय र समृद्धि”

•  “सुशासन, सामाजिक न्याय र समृद्धि” दीर्घकालीन सोच २१०० ले तय गरेका समृद्धि र सुखका मुलभूत तत्वहरूलाई आत्मसात गर्दै सोह्रौं योजनाले “सुशासन, सामाजिक न्याय र समृद्धि” को सोच राखेको छ । सुशासन मार्फत नै सामाजिक न्याय र समृद्धि हासिल गर्न सकिन्छ । सामाजिक न्याय सहितको समृद्धिमा समाजवादी विशेषता अन्तर्निहित भएको हुन्छ । सामाजिक न्याय स्थापित गर्दै हासिल भएको समृद्धि दिगो, समावेशी, समुन्नत एवम् अनुभूतियोग्य हुनेछ ।

उद्देश्य :

आम नागरिकको जीवनमा अनुभूतियोग्य सकारात्मक परिवर्तन ल्याउनु सोह्रौं योजनाको मूल उद्देश्य हो । यसका लागि योजनाले तय गरेको सोच बमोजिम क्षेत्रगत रूपमा योजनाको प्रमुख उद्देश्यहरू देहाय बमोजिम रहेका छन् :

(१) राजनीतिक, प्रशासनिक, न्यायिक, निजी तथा गैरसरकारी क्षेत्रमा सुशासन कायम गर्नु,

(२) स्वास्थ्य, शिक्षा, रोजगारी, आवास, सुरक्षा तथा सार्वजनिक सेवा प्रवाहमा सामाजिक न्याय स्थापित गर्नु,

(३) मानवीय जीवन र राष्ट्रिय अर्थतन्त्रमा समृद्धि हासिल गर्नु ।

समष्टिगत रणनीति :

विकासका सबै आयाममा देखिएका संरचनागत अवरोधहरूको पहिचान, सम्बोधन र निराकरण गर्दै संरचनागत रूपान्तरणमार्फत सुशासन, सामाजिक न्याय र समृद्धि हासिल गर्नु नै सोह्रौं योजनाले अवलम्बन गर्ने मुख्य रणनीति हो । यस क्रममा संरचनागत रूपान्तरणकारी लागि पहिचान गरिएका हरेक क्षेत्रमा अवलम्बन गरीने समष्टिगत रणनीति निम्नानुसार रहेका छन् :

(१) योजना कार्यान्वयन सम्बन्धमा संघ, प्रदेश र स्थानीय तह गरी सबै तह र सरकारी, निजी, सहकारी तथा गैरसरकारी क्षेत्र एवम् विकास साझेदार गरी सबै पक्षमा सरोकारवाला अन्तरसम्बन्ध र कार्यात्मक क्षमतालाई मजबुत तुल्याउने ।

(२) अध्ययन, अनुसन्धान तथा तथ्यमा आधारित नीति निर्माण एवम् विकासका कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्ने ।

(३) विकासका सबै आयाममा लैंगिक मूलप्रवाहीकरण, दिगो विकास तथा वातावरण संरक्षण र विपद जोखिम न्यूनीकरणलाई आन्तरिकीकरण गर्ने ।

दीर्घकालीन सोचका प्रमुख परिमाणात्मक लक्ष्यहरू र हालसम्मको प्रगति

१६ औं योजनाका लक्ष्य : ४०

• सुशासनका १०,
• सामाजिक न्यायका १० र
• समृद्धिका २० गरी ४०

१. सुशासनका राष्ट्रिय लक्ष्यः १०

२. सामाजिक न्यायका राष्ट्रिय लक्ष्यः १०

३. समृद्धिका राष्ट्रिय लक्ष्य : २०

कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको क्षेत्रगत संरचना

बाहय क्षेत्र सम्बन्धी प्रभाव सूचकहरू

उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति क्षेत्र

संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उ यन क्षेत्र